Павлодар мемлекеттік педагогикалық университеті
Заманауи білім беру бағдарламасы-бұл жоғары білім беру стандарттары, жаңартылған білім беру траекториясы, озық білім беру әдістемелері мен технологиялары ғана емес, сондай-ақ оқу процесіне табысты интеграцияланған мықты ғылыми-зерттеу базасы. 6В01530 «Информатика», 6В01531 «Білім берудегі ақпараттық технологиялар» және 7М01530 «Информатика» білім беру бағдарламалары көрсетілген талаптарға сәйкес келуге ұмтылады.
Білім беру бағдарламаларының ғылыми-зерттеу базасында дәстүрлі ғылыми-зерттеу инфрақұрылым, оның ішінде жетекші ғалымдардың еңбектері мен жұмыстарының жинақталған ғылыми-зерттеу қоры және ғылыми-зерттеу жұмысы мен ынтымақтастықтың жолға қойылған ұйымдастыру жүйесі бар.
Жалпы ғылыми бағыт шеңберінде профессор-оқытушылар құрамы келесі бастамашыл тақырыптарды жүзеге асырады:
- Студенттердің кәсіби құзыреттілігін дамыту және информатиканы оқыту әдістемесінің мәселелері.
- Бағдарламаланған цифрлық білім беру ресурстарын әзірлеуде кеңейтілген шынайылықты қолдану әдіснамасы.
- Заттар интернетінің технологиясын пайдалана отырып, информатиканы үлестірілген оқыту әдістемесін пайдалану.
Павлодар педагогикалық мемлекеттік институты қаржыландыратын «Педагогикалық ЖОО-да STEM-білім берудің әмбебап педагогын даярлау факторы ретінде робототехниканы оқыту жүйесі» (гранттық қаржыландыру сомасы 2 500 мың теңгені құрады). 2016 жыл. Павлодар педагогикалық мемлекеттік институты қаржыландыратын «Жаңартылған мазмұн бойынша орта білім беру үшін информатика бойынша онлайн ресурсты әзірлеу және енгізу» (гранттық қаржыландыру сомасы 2 000 мың теңгені құрады). 2016 жыл. «Кеңейтілген шынайылық және оқытуды геймификациялау технологияларын пайдалана отырып, цифрлық білім беру ресурстарының ғылыми-қолданбалы жобасы». 2017 жыл. «Modernisation of Higher Education in Central Asia through new technologies (HiEdTec)», Эразмус + Еуропалық Одақ жобасы. 2018-2020 жж.
«Информатика» білім беру бағдарламаларының ПОҚ ҚР әртүрлі жоғары оқу орындарының шеңберінде мектеп мұғалімдері мен колледж және ЖОО оқытушылары үшін семинарлар, вебинарлар, шеберлік сыныптарын белсенді өткізеді:
- шебер-сыныптар тақырыптары: «Микророботтарды құрастыру», «Білім беру робототехникасын оқыту әдістемесі», «Микророботтарды құрастырудың негіздері және бағдарламалау», «Микророботтарды құрастырудың негіздері», «Толықтырылған және виртуалды шынайылық үшін объектілерді сандық визуализациялау», «ІТ-класс үшін оқытушыларды дайындау». Базалық деңгей: Робототехника, 3D модельдеу. Жетілдірілген деңгей: Толықтырылған шынайылық, виртуалды шынайылық.
- семинар тақырыптары: «Робототехника негіздері бойынша сабақтарды өткізу формалары мен әдістері», «Білім беру робототехникасының таңдаулы бөлімдері», «Қосымша білім беру ұйымдарында білім беру процесінде ақпараттық-коммуникациялық технологияларды пайдалану», «Білім беру робототехникасы STEM оқытуды дамыту құралы ретінде», «Робототехниканы оқыту үшін технологиялық карталарды жобалау және құрастыру».
- Вебинар тақырыптары: «Innovative Educational Technologies and Didactic Models», «Қашықтықтан білім беру технологияларын қолдана отырып, мектепте оқытудың заманауи тәсілдері», «Білім берудегі инновациялық білім беру технологиялары», Қашықтықтан білім беруде инновациялық білім беру технологияларын қолдану», «Білім берудегі менеджмент».
ПОҚ және «Информатика» ББ студенттері келесі шетелдік жоғары оқу орындарында ғылыми-зерттеу тағылымдамасынан өтті: University of Sussex. Брайтон, Англия; Белорусский государственный университет информатики и радиоэлектроники, Минск, Республика Беларусь; Государственный университет Наварры, Памплона, Испания; Экономический университет Братиславы, Словацкая Республика; National Inter-University Consortium for Telecommunications, Италия. Варненский университет менеджмента, Добрич, Болгария; Vytautas Magnus University, Каунас, Литва.
2016 жылдан бастап қазіргі уақытқа дейін «Информатика» ББ ПОҚ Thomson Reuters, Scopus базасымен индекстелетін ғылыми журналдарда – 11 мақала; журналдарда (РҒДИ, ЖАК) – 22 мақала; ҚР басылымдарында – 73 мақала; оқу-әдістемелік құралдар - 9 мақала жарияланды, электрондық оқу құралдары мен цифрлық білім беру ресурстары үшін зияткерлік меншік объектілерін мемлекеттік тіркеу туралы 4 куәлік алынды.
«Информатика» білім беру бағдарламасының 2025–2026 оқу жылындағы ғылыми-зерттеу жұмысы
1. Ғылыми-зерттеу қызметінің жалпы сипаттамасы
2. Профессор-оқытушылар құрамының ғылыми жобаларға қатысуы
3. Профессор-оқытушылар құрамының жарияланымдық белсенділігі
4. Монографиялар және ғылыми-әдістемелік басылымдар
5. Зияткерлік меншік объектілері
6. Студенттердің ғылыми-зерттеу жұмысы
7. Магистранттар мен докторанттардың ғылыми жобаларға қатысуы
8. Ғылыми біліктілікті арттыру және халықаралық ынтымақтастық
9. Қазақстан Республикасындағы жоғары оқу орындары арасындағы ғылыми-білім беру ынтымақтастығын дамыту
10. Халықаралық ғылыми ынтымақтастық және докторанттарға шетелдік ғылыми кеңес беру
11. Білім беру бағдарламасының ғылыми жұмысының негізгі нәтижелері
12. 2026–2027 оқу жылына арналған міндеттер
2025–2026 оқу жылында «Информатика» білім беру бағдарламасының ғылыми-зерттеу қызметі профессор-оқытушылар құрамының ғылыми әлеуетін дамытуға, гранттық және бағдарламалық-нысаналы ғылыми жобаларды іске асыруға, зерттеу нәтижелерін отандық және шетелдік ғылыми басылымдарда жариялауға, зияткерлік меншікті дамытуға, ғылыми және оқу-әдістемелік басылымдар әзірлеуге, сондай-ақ студенттерді, магистранттар мен докторанттарды ғылыми-зерттеу және жобалық қызметке тартуға бағытталды.
Білім беру бағдарламасының басым ғылыми бағыттарына білім беруде жасанды интеллект пен генеративті технологияларды қолдану, педагогикалық білім беруді цифрлық трансформациялау, STEM/STEAM-білім беру және инженерлік ойлауды дамыту, интеллектуалды оқыту жүйелері, мектеп оқушыларының дарындылығын дамыту, толықтырылған және виртуалды шынайылық, білім беру ортасының киберқауіпсіздігі, белсенді оқыту әдістері, педагогтердің цифрлық құзыреттілігі және бұлттық технологияларды пайдалану кірді.
Білім беру бағдарламасы қызметінің негізгі бағыттарының бірі — оқытушылардың қаржыландырылатын ғылыми-зерттеу жобаларына қатысуы.
Есептік кезеңде білім беру бағдарламасының ПОҚ келесі жобаларды іске асыруға қатысты:
AP19678646 «Комплаенс-менеджментті пайдалана отырып, мектеп ортасының киберқауіпсіздігін педагогикалық қамтамасыз ету», іске асыру мерзімі — 2023–2025 жж. Білім беру бағдарламасы тарапынан орындаушылар құрамына Д.Б. Абыкенова және А.Ж. Асаинова қатысты. Жобаны қаржыландыру көлемі 65,608 млн теңгені құрады. Жоба ҰМҒТСО-ға қорытынды есеп дайындаумен аяқталды.
А26195083 «Білім беру контентін құру үшін жасанды интеллектіні қолдану: цифрлық медиакеңістіктегі болашақ педагогтер үшін мүмкіндіктер мен сын-қатерлер», іске асыру мерзімі — 2025–2027 жж., білім беру бағдарламасы тарапынан жетекші/орындаушы — Д.Б. Абыкенова. Қаржыландыру көлемі — 90 млн теңге.
BR28712263 «Қазақстанның дарынды балаларын дамыту бойынша педагог кадрларды даярлаудың кешенді ғылыми-инновациялық жүйесін құру», іске асыру мерзімі — 2025–2027 жж. Жобаға білім беру бағдарламасы тарапынан А.Ж. Асаинова қатысады. 2025 жылға құжаттарда бағдарламаның қаржыландыру көлемі 1 млрд теңге ретінде көрсетілген.
Ғылыми жобалар жоғары білікті кадрларды даярлау үдерісімен тікелей ықпалдастырылған. BR28712263 жобасына білім беру бағдарламасының докторанттары Б.Б. Жанайдаров және С.Б. Бейсенова қатысады.
Осылайша, білім беру бағдарламасының ғылыми қызметі жекелеген зерттеулерден жасанды интеллект, интеллектуалды білім беру жүйелері, цифрлық педагогика және болашақ педагогтің кәсіби құзыреттерін дамыту салаларындағы кешенді пәнаралық жобаларға көшуімен сипатталады.
Есептік кезеңде білім беру бағдарламасының оқытушылары зерттеу нәтижелерін Scopus халықаралық дерекқорында индекстелетін журналдарда, сондай-ақ Ғылым және жоғары білім саласындағы сапаны қамтамасыз ету комитеті ұсынған басылымдарда жариялады.
2025 жылдың маңызды нәтижелерінің бірі мына мақаланың жариялануы болды:
Mukhamediyeva K., Nurbekova Zh., Nurgazinova G., Aimicheva G. “Enhancing engineering thinking skills of pre-service IT teachers through cross-cutting educational technologies and STEM projects”, International Journal of Education and Practice, 2025, Vol. 13, No. 2, pp. 669–687. Басылым Social Sciences – Education санатына жатады, квартилі Q3, процентилі 48 %.
Ж.Е. Тайчик Computers (MDPI) журналында жарияланған “An Adaptive Steganographic Method for Reversible Information Embedding in X-Ray Images” мақаласының бірлескен авторы болып табылады, 2025, Vol. 14, Issue 9.
Ғылым және жоғары білім саласындағы сапаны қамтамасыз ету комитеті ұсынған басылымдарда білім беру бағдарламасы ПОҚ-ының цифрлық білім берудің өзекті бағыттары бойынша зерттеулері жарияланған. Атап айтқанда, А.Ж. Асаинова, Ж.О. Жилбаев, Д.Б. Абыкенова және К.М. Мухамедиева «Білім-Образование» журналында «Ата-аналардың цифрлық сауаттылығының балалардың интернеттегі қауіпсіздігін қамтамасыз ету стратегияларына әсері» мақаласын жариялады.
К.М. Мухамедиева және Г.Ш. Нургазинова Абылай хан атындағы Қазақ халықаралық қатынастар және әлем тілдері университетінің «Педагогикалық ғылымдар» сериясында «STEM-дегі студенттердің инженерлік ойлауын дамыту: кіріктірілген STEM-жоба мысалы» мақаласын жариялады.
Сондай-ақ Д.И. Кабенов пен К.Р. Кусманов The Bulletin of the Academy of Sciences of the Republic of Kazakhstan журналында жарияланған “Influence of artificial neural networks on education” зерттеуінің бірлескен авторлары болып табылады.
Ж.Е. Тайчик Абылай хан атындағы Қазақ халықаралық қатынастар және әлем тілдері университетінің журналында “The use of cloud technologies in the educational process of the school” зерттеуін жариялады.
Халықаралық конференциялар материалдарында STEM-жобалауға, инженерлік және алгоритмдік ойлауды дамытуға, цифрлық технологиялар мен жасанды интеллектіге арналған зерттеу нәтижелері ұсынылды. Атап айтқанда, Г.Ш. Нургазинова, К.М. Мухамедиева, Г.И. Аймичева және К.И. Солтаналинов мектеп информатикасының 40 жылдығына арналған X Халықаралық ғылыми-әдістемелік конференцияда болашақ IT-педагогтердің инженерлік ойлауын дамыту бойынша зерттеу ұсынды.
И.О. Сайфурова Омбы қаласында өткен «Білім беруді ақпараттандыру: теория және практика» халықаралық ғылыми-практикалық конференциясында «Бағдарламалауда алгоритмдік ойлауды дамытуға арналған жасанды интеллект қолдауындағы геймификация» зерттеуін ұсынды.
2026 жылғы жарияланымдық белсенділіктің нәтижелері
Ғылыми белсенділіктің оң динамикасы 2026 жылы да сақталды.
2026 жылдың I тоқсанында және сәуір–мамыр айларында келесі жарияланымдар тіркелді:
Д.Б. Абыкенова, Б.Б. Жанайдаров, А.Ж. Асаинова, Г.М. Абильдинова — “Integration of artificial intelligence in education through the TPACK framework”, «Өрлеу. Үздіксіз білім жаршысы» журналы, 2026, №1.
Abykenova D., Kanaibekova G., Abildinova G. — “The artificial intelligence in education as a way to construct educational content: bibliometric analysis”, І. Жансүгіров атындағы Жетісу университетінің хабаршысы, 2026, №1(118), 7–18 б.
Р.А. Ельтинова авторлар ұжымының құрамында «Өңірдегі білім беру ұйымдарының материалдық қамтамасыз етілуін бағалаудың ақпараттық-талдамалық жүйесі құрылымында мониторингтің талдамалық панелін әзірлеу» жұмысын «ҚазТБУ Хабаршысында», 2026 жылы жариялады.
Г.Ш. Нургазинова және К.М. Мухамедиева «3i: intellect, idea, innovation – интеллект, идея, инновация» журналында «Кіріктірілген STEM-жобаларды жобалау — болашақ IT-педагогтердің инженерлік ойлауын дамыту құралы» мақаласын жариялады, 2026, 2-том, №1.
Scopus халықаралық дерекқорында Д.Б. Абыкенова және бірлескен авторлардың Frontiers in Education журналындағы “Profile of an AI-era teacher: research on the relationship between digital competence and readiness for technological innovation” мақаласы индекстелді, 2026.
Осылайша, 2026 жылы жасанды интеллект, педагогтің цифрлық құзыреттілігі, STEM және білім беруді цифрлық трансформациялау бағыттарындағы зерттеулер кеңейтіле түсті.
2025 жылы білім беру бағдарламасының ПОҚ қатысуымен екі монография жарық көрді:
2026 жылы оқу-әдістемелік басылымдарды дайындау жалғастырылды.
Д.Б. Абыкенованың бірлескен авторлығымен «Жасанды интеллект негізінде цифрлық білім беру контентін әзірлеу» оқу-әдістемелік құралы дайындалды, көлемі 124 бет.
Жоспарланған басылымнан бөлек, қосымша ғылыми-әдістемелік еңбектер де жарық көрді, олардың ішінде:
- «Информатиканы оқыту әдіснамасы», Т.Қ. Қойбағарова, Р.А. Ельтинова, 2026, 412 б.;
- “Developing teachers' digital skills through AR masks” монографиясы, D.B. Abykenova, G.M. Abildinova, 2026, 192 p.;
- «Әлеуметтік желілерде цифрлық дағдыларды дамыту» әдістемелік ұсынымдары, 2026, 116 б.;
- «Білім беру контентін әзірлеуде жасанды интеллектіні қолдану» әдістемелік нұсқаулығы, 2026, 176 б.
Сонымен қатар жоспарланған екі оқу-әдістемелік құрал — Р.А. Ельтинованың «Толықтырылған шынайлық» және К.М. Мухамедиева, Г.Ш. Нургазинова, Н.Л. Блок, Н.А. Каирденованың «Lego Mindstorms: Жүретін роботтар» еңбектері келесі оқу жылына ауыстырылды.
Білім беру бағдарламасының қызметінде зерттеу нәтижелерін зияткерлік меншік объектілері ретінде рәсімдеуге елеулі көңіл бөлінеді.
2025–2026 жылдары, атап айтқанда, келесі объектілер тіркелді:
- PBL, CBL, TB белсенді әдістері мен цифрлық технологияларды оқыту моделі — 28.03.2025 ж. №56166 куәлік;
- «Case-, Team-, Problem based Learning және цифрлық технологиялар негізінде жоғары білім педагогтерін белсенді оқыту әдістерін қолдануға даярлау» бағдарламасы — 14.05.2025 ж. №57976 куәлік;
- мектеп ортасының киберқауіпсіздігін педагогикалық қамтамасыз етуге арналған бағдарламалық өнім — 16.05.2025 ж. №58167 куәлік;
- «Қатынас және Пропорция», «Қысқаша көбейту формулалары», «Натурал сандардың бөлінгіштігі» цифрлық білім беру ресурстары, 2025 жылғы желтоқсанда тіркелген;
- «Мектеп оқушыларының дарындылығын дамытуға арналған интеллектуалды оқыту жүйесі архитектурасының құрылымдық моделі» — зияткерлік меншік объектісін мемлекеттік тіркеу туралы 05.01.2026 ж. №66030 куәлік.
Зияткерлік меншік объектілерін тіркеу жүргізіліп жатқан зерттеулердің практикалық бағыттылығын және ҒЗЖ нәтижелерінің нақты цифрлық, әдістемелік және бағдарламалық өнімдерге трансформациялануын көрсетеді.
Басым бағыттардың бірі — білім алушыларды ғылыми-зерттеу, жобалық және инновациялық қызметке тарту.
2025 жылғы қазанда білім беру бағдарламасының студенттері «AI Leaders – Лица AI-Sana» AI-стартаптар байқауына қатысты. Келесі жобалар ұсынылды:
Жобалардың ғылыми жетекшісі — Р.А. Ельтинова.
janANA және PeriBloom жобалары 2025 жылғы 22 қазанда NeoNatalAI хакатонында да ұсынылды.
2026 жылғы ақпанда өткен студенттердің ғылыми-зерттеу жұмыстары байқауында білім беру бағдарламасының студенттері Амантаева Тахминаның «Информатика сабақтарына STEAM-білім беруді енгізудің мәселелері мен перспективалары» және Устименко Артемнің Research Navigator жұмыстарын ұсынды. Ғылыми жетекшісі — Р.А. Ельтинова.
11 ақпанда «Информатика» білім беру бағдарламасы студенттерінің ғылыми-танымдық және зияткерлік қызметі аясында 2-курс студенттері 1-курс білім алушылары үшін ұйымдастырған «Ақыл алгоритмі: Алан Тьюринг мұрасы» іс-шарасы өткізілді. Іс-шара логикалық ойлауды, зияткерлік белсенділікті, эрудицияны және командалық өзара іс-қимыл дағдыларын дамытуға бағытталды. Бағдарлама әртүрлі күрделілік деңгейіндегі тапсырмаларды орындауды көздейтін және аналитикалық әрі алгоритмдік ойлауды қолдануға ынталандыратын төрт тақырыптық турдан тұрды. Іс-шара информатикаға және есептеу техникасы тарихына танымдық қызығушылықты қалыптастыруға, зияткерлік өзара әрекет мәдениетін дамытуға және студенттердің оқу-зерттеу қызметіне қатысу белсенділігін арттыруға ықпал етті.
Бұл студенттердің зерттеушілік және жобалық құзыреттерінің дамуын және студенттік ҒЗЖ-ның цифрлық трансформация мен жасанды интеллектіні қолданудың өзекті міндеттерін шешуге бағытталғанын көрсетеді.
Магистратура және докторантура деңгейлерінде ғылыми даярлықтың сабақтастығына ерекше назар аударылады.
Магистранттар Н.Н. Меркулов пен Ж. Дайыр әр кезеңде мектеп ортасының киберқауіпсіздігін педагогикалық қамтамасыз етуге арналған AP19678646 жобасын орындауға тартылды. Ж. Дайыр 2025–2026 оқу жылында жоба аясындағы жұмысын жалғастырды.
2026 жылдан бастап магистрант К. Солтаналиев AI-агенттерді жобалау арқылы инженерлік ойлауды дамытуға арналған интеллектуалды платформаны әзірлеу жобасы бойынша гранттық қаржыландыруға берілген өтінім жұмысына тартылды.
Докторанттар Б.Б. Жанайдаров пен С.Б. Бейсенова Қазақстанның дарынды балаларын дамыту үшін педагог кадрларды даярлаудың кешенді жүйесін қалыптастыруға бағытталған BR28712263 бағдарламалық-нысаналы жобасына тартылды.
Мұндай тәсіл ПОҚ-тың ғылыми зерттеулерін магистрлік және докторлық зерттеулермен ықпалдастыруды қамтамасыз етеді және цифрлық педагогика, жасанды интеллект және интеллектуалды білім беру жүйелері бағыттарында ғылыми мектептің қалыптасуына ықпал етеді.
«Информатика» білім беру бағдарламасының оқытушылары жетекші университеттер мен ғылыми-білім беру орталықтарында шетелдік тағылымдамалардан өту арқылы кәсіби және ғылыми-зерттеу біліктілігін жүйелі түрде арттырады. ПОҚ-тың халықаралық тағылымдамалық қызметі заманауи білім беру модельдерін, цифрлық және педагогикалық технологияларды, ғылыми зерттеулерді ұйымдастырудың инновациялық тәсілдерін зерделеуге, сондай-ақ жасанды интеллект, STEM/STEAM-білім беру, инклюзивті педагогика және білім беру бағдарламаларын жобалау салаларындағы озық тәжірибелерді игеруге бағытталған. Оқытушылардың шетелдік бағдарламаларға қатысуы «Информатика» ББ-ның академиялық және ғылыми байланыстарын кеңейтуге, бірлескен зерттеулер мен жарияланымдарды дамытуға, білім беру процесінің сапасын арттыруға және халықаралық тәжірибені оқу пәндерінің мазмұны мен ғылыми-әдістемелік қызметке енгізуге ықпал етеді.
«Информатика» білім беру бағдарламасының информатика магистрлері, аға оқытушылары Тайчик Жамиля Ерболатовна және Джакина Алтынай Абаевна 2024 жылғы 27 мамырдан 2025 жылғы 25 мамырға дейін АҚШ-тағы University of Illinois Urbana-Champaign университетінде «Болашақ» – «500 ғалым» бағдарламасы аясында «Ақпараттық технологиялар және жүйелер: Big Data Analytics» бағыты бойынша ғылыми тағылымдамадан өтті. Тағылымдама кезеңінде олар Data Science және Machine Learning саласында IT-бағыттағы студенттердің негізгі құзыреттерін когнитивті-диагностикалық модельдер (CDM, G-DINA) арқылы бағалауға арналған зерттеулер жүргізді.
Ғылыми жұмыспен қатар олар халықаралық семинарларға, конференцияларға және білім беру іс-шараларына қатысып, UIUC оқытушылары және зерттеушілерімен өзара әрекеттесті. Алынған халықаралық тәжірибе білім беру деректерін талдау, заманауи цифрлық технологиялар және ғылыми зерттеулер саласындағы кәсіби құзыреттерді кеңейтуге мүмкіндік берді және қазіргі уақытта оқытушылық әрі ғылыми-әдістемелік қызметте қолданылуда.
Шетелдік тағылымдамалық бағдарламаларға белсенді қатысатын «Информатика» білім беру бағдарламасының басқа оқытушыларымен қатар, Сайфурова Индира Орумбаевна да 2024 жылғы 15 қарашадан 2025 жылғы 14 қарашаға дейін АҚШ-тағы University of Illinois at Urbana-Champaign университетінде «Ақпараттық жүйелер» мамандығы бойынша «500 ғалым» бағдарламасы аясында ғылыми тағылымдамадан өтті. Тағылымдама ақпараттық жүйелер және білім берудегі цифрлық технологиялар саласындағы ғылыми-зерттеу, академиялық және кәсіби құзыреттерді дамытуға, ағылшын тіліндегі ғылыми коммуникация дағдыларын жетілдіруге, сондай-ақ білім беру процесін ұйымдастырудың халықаралық тәжірибесі мен заманауи зерттеу практикаларын зерделеуге бағытталды.
Тағылымдама нәтижелері «Информатика» білім беру бағдарламасының білім беру, ғылыми және әдістемелік қызметін жетілдіруде, сондай-ақ болашақ педагогтерді даярлауға озық шетелдік тәжірибені одан әрі енгізуде пайдаланылуда.
2025 жылы «Информатика» білім беру бағдарламасының профессор-оқытушылар құрамы қолданыстағы ғылыми-зерттеу жобаларын іске асыру шеңберінде халықаралық ғылыми ынтымақтастықты дамыту бойынша жүйелі жұмыс жүргізді. Атап айтқанда, BR28712263 жобасы аясында Асаинова Алмагуль Жаяковна, Абыкенова Дария Болатовна және Ельтинова Раушан Аманжоловна 2025 жылғы 12–18 қазан аралығында Түркияның Аксарай қаласындағы Aksaray University университетіне жұмыс сапарымен барды. Сапар халықаралық академиялық өзара іс-қимылды кеңейтуге, ғылыми тәжірибе алмасуға және бірлескен зерттеу қызметінің перспективаларын дамытуға бағытталды.
А26195083 «Білім беру контентін құру үшін жасанды интеллектіні қолдану: цифрлық медиакеңістіктегі болашақ педагогтер үшін мүмкіндіктер мен сын-қатерлер» 2025–2027 жж. жобасы аясында (Ғылым комитетімен 2025 жылғы 22 қыркүйектегі №231/25-27ГФ шарт) Абыкенова Дария Болатовна 2025 жылғы 10–19 желтоқсан аралығында Universiti Putra Malaysia (UPM) университетімен ынтымақтастықты орнату және дамыту мақсатында Малайзияның Серданг қаласына барды. Сонымен қатар осы жобаны іске асыру аясында Абыкенова Дария Болатовна 2025 жылғы 2–9 қазан аралығында Гранада университетімен ынтымақтастықты дамытуға байланысты Испанияға шетелдік сапар жасады.
Аталған халықаралық сапарлар ғылыми байланыстарды нығайтуға, шетелдік университеттермен серіктестік қатынастарды кеңейтуге, зерттеу тәжірибесімен алмасуға және бірлескен ғылыми бастамаларды, жарияланымдық қызметті және академиялық өзара іс-қимылды жүзеге асыруға алғышарттар қалыптастыруға бағытталды.
Халықаралық ынтымақтастықты дамыту және «Информатика» ББ ПОҚ-ының кәсіби біліктілігін арттыру аясында оқытушылар Финляндияда шетелдік тағылымдамалардан өтті. 2025 жылғы мамырда К.М. Мухамедиева University of Jyväskylä университетінде тағылымдамадан өтіп, Финляндияның білім беру жүйесінің ерекшеліктерін, студентке бағдарланған және дараландырылған оқыту қағидаттарын, инклюзивті тәсілдерді, педагогтерді даярлауды, сондай-ақ PISA және PIRLS халықаралық білім сапасын бағалау зерттеулерін зерделеді. Тағылымдама қорытындысы бойынша Phenomenon-Based Learning элементтерін енгізу, студенттердің сыни және зерттеушілік ойлауын дамыту және кері байланыс жүйесін жетілдіру бағыттары айқындалды.
2026 жылғы мамырда Г.Ш. Нургазинова Лахти және Хельсинки қалаларындағы білім беру және ғылыми ұйымдарда, соның ішінде LAB University of Applied Sciences, University of Helsinki, Lahti University Campus және Lappeenranta-Lahti University of Technology (LUT) ұйымдарында шетелдік тағылымдамадан өтті. Тағылымдама аясында практикалық-бағдарлы және зерттеуге негізделген оқыту, цифрлық технологиялар, STEAM-тәсілдер, пәнаралық ықпалдастық, университеттердің жұмыс берушілермен және мектептермен өзара іс-қимылы, сондай-ақ академиялық ұтқырлық және бірлескен ғылыми-білім беру жобаларын іске асыру мәселелері зерделенді.
Сапар қорытындысы бойынша фин университеттерінің өкілдерімен кәсіби байланыстар орнатылып, бірлескен семинарлар, онлайн-дәрістер, зерттеулер өткізу және халықаралық гранттық бағдарламаларға қатысу перспективалары талқыланды.
BR28712263 «Қазақстанның дарынды балаларын дамыту бойынша кадрлар даярлаудың кешенді ғылыми-инновациялық жүйесін құру» жобасын іске асыру аясында Марғұлан университетінің ғалымдар тобы біліктілікті арттыру және халықаралық ғылыми ынтымақтастықты кеңейту мақсатында Curtin University (Малайзия) университетіне жұмыс сапарымен барды. «Информатика» білім беру бағдарламасы атынан делегация құрамына профессор Асаинова Алмагуль Жаяковна қатысты, бұл алынған халықаралық тәжірибені бағдарламаның ғылыми және білім беру қызметіне тікелей енгізуге мүмкіндік берді. Бағдарлама барысында Марғұлан университетінің өкілдері когнитивтік зерттеулер жүргізуге және дарындылықты дамыту бойынша білім беру бағдарламаларын әзірлеуге бағытталған нейроәртүрлілік бойынша 80 сағаттық біліктілікті арттыру курсынан өтті. Оқыту аясында сарапшылар аутизмі, СДВГ, дислексиясы және басқа да даму ерекшеліктері бар адамдарды білім беру және кәсіби үдерістерге қосу мәселелерін қарастырып, инклюзивті ортаны қалыптастырудың әлемдік озық тәжірибелерін зерделеді
Сапардың екінші маңызды бөлігі жарияланымдарды, дәйексөздерді және ғылыми өнімділікті сандық тұрғыдан талдауға мүмкіндік беретін библиометрия курсын өту болды. Курс қатысушылары ғылыми жарияланымдардың сапасы мен ықпалын бағалаудың, ірі халықаралық дерекқорлармен (Scopus, Web of Science) жұмыс істеудің және ғылыми-зерттеу қызметін стратегиялық жоспарлаудың заманауи құралдары мен әдістерін меңгерді.
Сонымен қатар Марғұлан университетінің делегациясы 3–5 желтоқсан аралығында өткен «From Evidence to Legacy: Transforming Research into Sustainable Action» халықаралық конференциясына қатысты. Ғылыми форумға әлемнің 55 елінен зерттеушілер қатысты.
Бағдарлама барысында Марғұлан университетінің өкілдері когнитивтік зерттеулер жүргізуге және дарындылықты дамыту бойынша білім беру бағдарламаларын әзірлеуге бағытталған нейроәртүрлілік бойынша 80 сағаттық біліктілікті арттыру курсынан өтті. Оқыту аясында сарапшылар аутизмі, СДВГ, дислексиясы және басқа да даму ерекшеліктері бар адамдарды білім беру және кәсіби үдерістерге қосу мәселелерін қарастырып, инклюзивті ортаны қалыптастырудың әлемдік озық тәжірибелерін зерделеді.
«Информатика» білім беру бағдарламасы Қазақстан Республикасының жетекші жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру ұйымдарымен ғылыми-білім беру ынтымақтастығын жүйелі түрде дамытып келеді. Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті, Абай атындағы Қазақ ұлттық педагогикалық университеті, сондай-ақ Өзбекәлі Жәнібеков атындағы Оңтүстік Қазақстан педагогикалық университетінің ғалымдарымен тұрақты кәсіби өзара іс-қимыл ерекше маңызға ие. Ынтымақтастық академиялық және ғылыми алмасу, сараптамалық-консультациялық қызмет, ғылыми және диссертациялық жұмыстарды рецензиялау, ғылыми конференцияларға, семинарлар мен дөңгелек үстелдерге қатысу, сондай-ақ информатика, цифрлық білім беру, жасанды интеллект және педагог кадрларды даярлау салаларындағы өзекті зерттеу бағыттарын талқылау аясында жүзеге асырылады. Мұндай өзара іс-қимыл ПОҚ-тың, магистранттар мен докторанттардың кәсіби байланыстарын кеңейтуге, ғылыми зерттеулер сапасын арттыруға, озық әдістемелік тәжірибелермен алмасуға және «Информатика» бағыты бойынша бәсекеге қабілетті мамандар даярлау шеңберінде жоғары оқу орындары арасындағы ынтымақтастықты нығайтуға ықпал етеді.
«Информатика» білім беру бағдарламасының ғылыми қызметінің маңызды бағыты — халықаралық ынтымақтастықты дамыту және докторанттарға ғылыми кеңес беру үшін шетелдік ғалымдарды тарту. Білім беру бағдарламасы докторанттарының шетелдік ғылыми кеңесшісі — Пәкістанның Исламабад қаласындағы Quaid-i-Azam University университетінің өкілі, профессор доктор Муаззам Али Хан Хаттак (Muazzam Ali Khan Khattak).
Профессордың ғылыми-зерттеу, ұйымдастырушылық және сараптамалық қызметте мол тәжірибесі бар. Ол жетекші халықаралық журналдардағы мақалаларды, конференция материалдарын және кітап тарауларын қоса алғанда, шамамен 190 ғылыми жарияланымның авторы және бірлескен авторы; оның ғылыми еңбектеріне 2870-тен астам дәйексөз келтірілген. Сондай-ақ профессор C-CODE-2017, HONET-ICT 2018, CCODE 2019, HONET-ICT 2019, HONET-ICT 2020, HONET-ICT 2021 және HONET-ICT 2022 сияқты халықаралық ғылыми конференцияларды ұйымдастыруға белсенді қатысты.
Шетелдік ғылыми кеңесшімен ынтымақтастық жүйелі және тұрақты сипатқа ие. Профессор Муаззам Али Хан Хаттак жыл сайын университетке келіп, сапарлары барысында «Информатика» білім беру бағдарламасының профессор-оқытушылар құрамымен, докторанттарымен және магистранттарымен ғылыми семинарлар, дөңгелек үстелдер, консультациялар және жұмыс кездесулерін өткізеді. Кездесулер тақырыбы жасанды интеллект, деректерді талдау, таратылған және шеттік есептеулер, цифрлық технологиялар, интеллектуалды жүйелер және ғылыми зерттеулерді ұйымдастырудың заманауи тәсілдері салаларындағы өзекті бағыттарды қамтиды.
Профессордың докторанттарға ғылыми кеңес беруі, диссертациялық зерттеулер әдіснамасын талқылауы, зерттеу дизайнын нақтылауы, деректерді талдау әдістерін таңдауы, нәтижелерді интерпретациялауы және халықаралық рецензияланатын журналдарға жарияланымдар дайындауға қолдау көрсетуі ерекше маңызға ие. Ғылыми семинарлар барысында докторанттар өз зерттеулерінің аралық нәтижелерін ұсынуға, оларды шетелдік сарапшымен талқылауға және ғылыми жұмысты одан әрі дамыту бойынша ұсынымдар алуға мүмкіндік алады.
Бірлескен семинарлар мен дөңгелек үстелдерді өткізу ПОҚ-тың, магистранттар мен докторанттардың зерттеу мәдениетін арттыруға, академиялық ағылшын тілін дамытуға, халықаралық дерекқорларда индекстелетін журналдарға мақалалар дайындау дағдыларын жетілдіруге, сондай-ақ «Информатика» білім беру бағдарламасының академиялық және ғылыми байланыстарын кеңейтуге ықпал етеді.
Осылайша, профессор Муаззам Али Хан Хаттакты шетелдік ғылыми кеңесші ретінде тарту «Информатика» білім беру бағдарламасының ғылыми қызметін интернационалдандыруға, докторлық зерттеулердің сапасын арттыруға, жарияланымдық белсенділікті дамытуға және тұрақты халықаралық ғылыми байланыстарды нығайтуға ықпал етеді. Оның ғылыми іс-шараларға жыл сайынғы қатысуы шетелдік сарапшы, ПОҚ, докторанттар мен магистранттар арасындағы үздіксіз кәсіби өзара іс-қимылды қамтамасыз етеді және білім беру бағдарламасы зерттеулерін халықаралық ғылыми кеңістікке интеграциялауға жағдай жасайды.
Ұсынылған материалдарды талдау «Информатика» білім беру бағдарламасының 2025–2026 оқу жылындағы келесі негізгі нәтижелерін бөліп көрсетуге мүмкіндік береді:
Келесі кезеңдегі «Информатика» білім беру бағдарламасының ғылыми-зерттеу қызметінің негізгі міндеттері:
Жалпы алғанда, «Информатика» білім беру бағдарламасының 2025–2026 оқу жылындағы ғылыми-зерттеу қызметі зерттеу әлеуетінің дамуын және жасанды интеллект, цифрлық педагогика, STEM/STEAM, интеллектуалды білім беру жүйелері, дарындылықты дамыту және киберқауіпсіздікті біріктіретін кешенді зерттеулерге көшуді көрсетеді. Маңызды нәтиже — білім беру бағдарламасының ғылыми экожүйесінің бірнеше құрамдас бөлігінің қатар дамуы: қаржыландырылатын жобаларды орындау, жарияланымдық белсенділік, ғылыми және оқу-әдістемелік басылымдар дайындау, зияткерлік меншікті тіркеу, халықаралық ынтымақтастық және әртүрлі деңгейдегі білім алушыларды зерттеулерге тарту.
2025–2027 жылдарға арналған қолданыстағы жобалардың және гранттық қаржыландыруға берілген жаңа өтінімнің болуы жарияланымдық белсенділіктің одан әрі өсуіне, ғылыми-педагогикалық кадрларды даярлауға және «Информатика» білім беру бағдарламасы аясында тұрақты зерттеу бағытын қалыптастыруға негіз қалайды.
«Әлкей Марғұлан атындағы ПАВЛОДАР ПЕДАГОГИКАЛЫҚ УНИВЕРСИТЕТІ» коммерциялық емес акционерлік қоғамы
8 (7182) 55-27-98
Кеңсе 8 (7182) 65-16-02
kense@ppu.edu.kz
Талапкерлерге 8 (7182) 55-55-05
Баспасөз қызметі press@ppu.edu.kz